Kies een dienst
Voor meer info belt u met ons secretariaat of kijkt u op de contactpagina.
Michiel Brandt
Richard Meinders
Wim van de Weg
De zorgplicht vanuit de Wft is een onderwerp dat veel bemiddelaars bezig houdt. Toch bestaan er ook veel misvattingen omtrent de zorgplicht. U kunt zelf invloed uitoefenen op de omvang van deze zorgplicht. Wij zetten het één en ander voor u uiteen.
Wat is zorgplicht nu eigenlijk? Volgens Van Dale is dit: “de plicht tot verzorgen”. Zorgen doe je in het algemeen voor iemand die deze zorg nodig heeft. Het is daarom van belang om ten aanzien van zorgplicht te beseffen dat er een verschil is in het perspectief van de bemiddelaar en de klant. De consument heeft een informatieachterstand, zijn kennis op financiële producten en wet- en regelgeving is, zo blijkt telkens uit onderzoeken, ver beneden peil. U heeft als specialist op dit gebied op alle punten een voorsprong. Deze voorsprong brengt een bijzondere verplichting met zich mee: “de plicht tot verzorgen”.
Als bemiddelaar in financiële diensten heeft u te maken met twee soorten zorgplicht:
Wet op het financieel toezicht
Laten we eerst de wetgeving onder handen nemen die het dichtst bij uw dagelijkse praktijk staat, de Wft. Op grond van Artikel 4:23 Wft lid 1a moet u, voordat u een consument adviseert, informatie inwinnen over de financiële positie, kennis en ervaring, risicobereidheid en doelstellingen van de consument, dit alles voor zover dit redelijkerwijs relevant is voor uw advies. Uit het Memorie van toelichting blijkt dat de mate waarin informatie wordt ingewonnen, zal afhangen van de complexiteit van het product of de dienst waarvoor advies wordt gegeven. Dit noemt men de zogenaamde “ken-uw-klant” bepaling.
Vervolgens bepaalt lid 1b van Artikel 4:23 Wft dat u bij uw advies, voor zover redelijkerwijs mogelijk, rekening houdt met deze ingewonnen informatie. Met andere woorden: het advies dat u verstrekt, moet passen bij de persoonlijke omstandigheden van uw consument.
Tenslotte wordt in het Besluit gedragstoezicht financiële ondernemingen (Bgfo) vastgelegd dat u deze informatie minimaal één jaar dient te bewaren. Deze bewaarplicht is in het leven geroepen om de Autoriteit Financiële Markten haar toezichtstaken te kunnen laten uitvoeren.
Artikel 4:25 Wft, lid 1 bepaalt verder dat u bij de behandeling van een consument de zorgvuldigheid in acht dient te nemen. In de uitwerking in het Bgfo worden nadere regels gesteld op het gebied van “Verkoop op afstand”. De wetgever heeft er bewust voor gekozen om de zorgplicht niet verder in de Wft te regelen aangezien de bepalingen in het Burgerlijk Wetboek voldoende grondslag bieden voor consumenten om financiële dienstverleners juridisch aan te spreken, wanneer zij menen dat deze tekort zijn geschoten in hun zorg (MvT Wfd).
Burgerlijk Wetboek
Naast de zorgplicht uit de Wft rust op de adviseur/bemiddelaar ook een bredere zorgplicht, namelijk de zorgplicht uit het Burgerlijk Wetboek. De privaatrechtelijke zorgplicht.
Deze zorgplicht is vastgelegd in Boek 7, artikel 400 e.v. waarin onder andere is bepaald dat de bemiddelaar bij zijn werkzaamheden de zorg van een goed opdrachtnemer in acht moet nemen. De verhouding tussen de bemiddelaar en de consument is bepaald door een overeenkomst van opdracht. Daarnaast moet de bemiddelaar de consument op de hoogte houden van zijn werkzaamheden.
Dit brengt met zich mee dat een bemiddelaar bij de uitvoering van zijn werkzaamheden ten opzichte van de consument, de zorg moet betrachten die van een redelijk bekwaam en redelijk handelend beroepsgenoot mag worden verwacht (redelijkheid en billijkheid). De bemiddelaar moet waken voor de belangen van de consumenten bij de tot zijn portefeuille behorende verzekeringen en de consument tijdig wijzen op de gevolgen van wijzigingen in de wet- en regelgeving en de polisvoorwaarden. Hierbij gaat het niet alleen om gegevens die bij de bemiddelaar bekend zijn, maar ook om gegevens die hem redelijkerwijs bekend behoorden te zijn.
Uit een arrest van de Hoge Raad is gebleken dat het niet uitmaakt voor de nazorgplicht of de bemiddelaar, tot wiens portefeuille de verzekering behoort, ook betrokken is geweest bij het tot stand komen van de verzekering. De Hoge Raad heeft het als volgt geformuleerd: “Voorts dient uitgangspunt te zijn dat het de taak van de assurantietussenpersoon is te waken voor de belangen van de verzekeringnemers bij de tot zijn portefeuille behorende verzekeringen.” Dit betekent dus dat een bemiddelaar die een portefeuille heeft aangekocht, vanaf datum aankoop, verantwoordelijk is voor de verzekeringen in deze portefeuille. Hierdoor heeft de bemiddelaar zorgplicht voor het advies, de bemiddeling en de nazorg.
Reikwijdte zorgplicht
Waar veel bemiddelaars mee worstelen is de reikwijdte van de zorgplicht. Dat u verantwoordelijk bent voor de in uw portefeuille lopende verzekeringen is inmiddels wel duidelijk, maar bent u ook verantwoordelijk voor het ontbreken van verzekeringen of verzekeringen welke niet tot uw portefeuille behoren? Om dit te bepalen is ook de redelijkheid en billijkheid weer van belang. Het gaat in dit geval om wat redelijk en billijk is ten aanzien van hetgeen de consument van u mag verwachten. Hierbij is de indruk die u hebt gewekt op dit gebied van enorm belang. Indien u de indruk wekt dat u een totaaladvies verstrekt, mag de klant verwachten dat u dit ook doet. Daarnaast speelt het mee of u aangeeft tot hoever uw werkzaamheden reiken. In het geval u hierover niets vastlegt, mag de klant weer aannemen dat uw werkzaamheden net zo ver reiken als van een redelijk handelend en redelijk bekwaam beroepsgenoot mag worden verwacht.
Een voorbeeld om het één en ander te verduidelijken: U heeft een klant met een totaalpakket aan verzekeringen. In dit pakket ontbreekt een aansprakelijkheidsverzekering voor particulieren. Het valt te rechtvaardigen dat u de klant op het ontbreken van deze belangrijke verzekering had moeten wijzen. U zult hiervoor al snel verantwoordelijk voor worden gehouden. Nu heeft u een klant met enkel een autoverzekering (WA/Beperkt Casco). Hierbij is het al veel minder reëel om te veronderstellen dat u ook verantwoordelijk bent voor een rechtsbijstandsdekking. Maar u bent zeker niet verantwoordelijk voor de aansprakelijkheidsverzekering particulieren of een inboedelverzekering.
Wat kunt u doen?
Ga uw bedrijfsuitingen (brochures, dienstenwijzer, dienstverleningsdocument, website e.d.) na en probeer vast te stellen welk beeld een consument hieruit zou kunnen afleiden ten aanzien van zorgplicht. Met name documenten als een dienstenwijzer en een dienstverleningsdocument kunnen bij uitstek dienen om hier duidelijkheid over te geven. Ook kunt u overwegen om met algemene voorwaarden te gaan werken, waarin duidelijk wordt vastgelegd tot hoever uw dienstverlening strekt. Aandachtspunt bij algemene voorwaarden is dat deze aan de consument bekend moeten worden gemaakt en dat ze niet onevenredig bezwarend mogen zijn voor de consument.
Zorg dat uw bedrijfsuitingen met elkaar in lijn zijn. U kunt in uw algemene voorwaarden uw dienstverlening beperken, maar als u op uw website vermeldt dat u een totaal advies geeft, dan mag de consument daar op vertrouwen.
Wat kan SVC voor u doen?
Wij kunnen u helpen met het beoordelen van de bedrijfsinformatie en deze op één lijn brengen. Ook kunnen wij samen met een jurist u helpen met het opstellen van algemene voorwaarden. Neem gerust contact op met een van de hiernaast genoemde contactpersonen voor meer informatie.
Opmerkingen, of wilt u reageren? Neem contact met ons op. Home » Nieuws » Zorgplicht assurantiebemiddeling
